Donald Trump publicznie zagroził zwolnieniem Jerome'a Powella ze stanowiska prezesa Rezerwy Federalnej, jeśli ten nie ustąpi dobrowolnie do końca maja 2026. To najpoważniejsza próba podważenia niezależności Fed od czasów Nixona i Arthura Burnsa w latach 70.

I tu zaczyna się problem. Kadencja Powella jako przewodniczącego Rady Gubernatorów formalnie wygasa dopiero w maju 2026, ale jako członek Rady może zasiadać do 2028 roku. Trump chce go usunąć wcześniej - a jednocześnie, według doniesień Business Insider, śledztwo FBI wobec potencjalnego następcy może zablokować cały proces nominacji.

Klucz:

Niezależność Fed to nie abstrakcja - to fundament wyceny dolara, rentowności obligacji USA i pośrednio kursu złotego. Każde osłabienie tej niezależności oznacza wyższe premie za ryzyko na globalnych rynkach.

Dlaczego Trump chce pozbyć się Powella?

Trump od lat domaga się agresywniejszych obniżek stóp procentowych, a Powell konsekwentnie stawia na ostrożność. Stopa funduszy federalnych wg Fed utrzymuje się na poziomie 4,25-4,50%, bo inflacja bazowa PCE wciąż oscyluje powyżej celu 2%. Trump uważa, że wysoki koszt pieniądza hamuje wzrost gospodarczy i szkodzi jego agendzie politycznej. Powiedzmy sobie szczerze - to nie jest spór merytoryczny o politykę monetarną. To próba podporządkowania banku centralnego cyklowi wyborczemu.

Do tej pory prezydenci USA nie mieli prawa usunąć szefa Fed bez „uzasadnionego powodu” (for cause). Precedens z wyroku Sądu Najwyższego w sprawie Humphrey's Executor v. United States z 1935 roku chronił niezależność agencji federalnych. Ale obecny skład SCOTUS, zdominowany przez konserwatywną większość, mógłby ten precedens podważyć - sygnały z orzeczenia w sprawie Seila Law v. CFPB z 2020 roku sugerują, że sąd jest otwarty na rewizję.

Śledztwo FBI komplikuje sukcesję

Nawet gdyby Trump skutecznie odsunął Powella, nominacja następcy nie będzie prosta. Według doniesień, toczące się śledztwo FBI wobec jednego z rozważanych kandydatów może opóźnić proces zatwierdzenia przez Senat o tygodnie, a nawet miesiące. Wakans na stanowisku szefa Fed to scenariusz, którego rynki naprawdę nie lubią.

„Rynki mogą wycenić jedno cięcie stóp więcej lub mniej - ale nie wycenią chaosu instytucjonalnego w banku centralnym największej gospodarki świata" - Mohamed El-Erian, główny doradca ekonomiczny Allianz (wypowiedź z kwietnia 2026)

Moim zdaniem El-Erian trafia w sedno. Inwestorzy mogą się nie zgadzać z Powellem, ale wiedzą czego się po nim spodziewać. Nieprzewidywalność jest gorsza od złej decyzji.

Fed vs polityka - porównanie scenariuszy

Scenariusz A: Powell zostaje do końca kadencji

Kontynuacja ostrożnej polityki monetarnej
Dolar stabilny, USD/PLN w zakresie 3,80-4,00
Rynki obligacji spokojne
Fed zachowuje wiarygodność

Scenariusz B: Trump wymusza odejście Powella

Ryzyko upolitycznienia decyzji o stopach
Dolar osłabiony, ale paradoksalnie złoty niekoniecznie zyskuje (risk-off)
Rentowności 10Y US Treasury w górę o 30-50 pb
Globalna niepewność rośnie

Co to oznacza dla Ciebie?

Jeśli trzymasz oszczędności w dolarach lub masz ekspozycję na amerykańskie aktywa - obserwuj sytuację, ale nie reaguj panicznie. Krótkoterminowa zmienność kursu USD/PLN może wzrosnąć, ale fundamenty złotego (nadwyżka handlowa, relatywnie wysokie stopy NBP) dają bufor.

Kredytobiorcy hipoteczni w Polsce mogą to odczuć pośrednio. Jeśli chaos wokół Fed przełoży się na globalny wzrost awersji do ryzyka, RPP może wstrzymać się z obniżkami WIBOR-u, czekając na rozjaśnienie sytuacji. WIBOR 3M na poziomie 5,60% wg danych GPW Benchmark i tak nie daje przestrzeni na szybkie cięcia.

Pamiętaj:

Niezależność banku centralnego to nie kwestia ideologiczna - to mechanizm, który utrzymuje inflację w ryzach i chroni siłę nabywczą Twoich oszczędności. Kiedy politycy przejmują kontrolę nad drukiem pieniądza, historycznie kończy się to źle. Turcja Erdoğana jest tu podręcznikowym przykładem.

Rynek moim zdaniem jeszcze nie w pełni wycenił ryzyko instytucjonalnego kryzysu w Fed. Jeśli Trump pójdzie na całość, kwiecień i maj mogą być nerwowymi miesiącami na rynkach. Warto mieć to na radarze - nie po to, żeby panikować, ale żeby nie dać się zaskoczyć.

Przeczytaj też