WIBOR znika od 2027: nowe kredyty tylko na POLSTR lub stałej stopie

Od 1 stycznia 2027 r. żadna nowa umowa kredytu hipotecznego w Polsce nie powstanie już na WIBOR - jedynym dozwolonym wskaźnikiem zmiennym stanie się POLSTR (Polish Short Term Rate, wskaźnik liczony z realnych transakcji overnight), a Ministerstwo Finansów i Gospodarki (MFiG) przesądziło to w projekcie ustawy o numerze UC132 z czerwca 2026 r. Jeśli planujesz kredyt 750 tys. zł na 25 lat, dziś przy WIBOR 3M na poziomie 3,85% (GPW Benchmark, 30 kwietnia 2026 r.) i marży 2,1% płacisz ratę około 4 810 zł miesięcznie - a po nowym roku ten sam bank zaproponuje Ci ten kredyt już na POLSTR albo na stałej stopie.

Co zmienia się dla kredytobiorcy od 2027 roku?

Od 1 stycznia 2027 r. banki nie zawrą ani jednej nowej umowy opartej na WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate, deklaratywna stopa pożyczek międzybankowych) - dopuszczalny będzie wyłącznie POLSTR lub oprocentowanie stałe. Dotychczasowe kredyty ze zmienną stopą na razie działają bez zmian, ale zgodnie z projektem ustawy UC132 czeka je konwersja. Reforma dotknie około 3,9 mln umów kredytowych powiązanych z WIBOR (dane rynkowe, 2026 r.).

Dla osoby przed podpisaniem umowy najważniejszy jest jeden próg: data. Kredyt uruchomiony do 31 grudnia 2026 r. może jeszcze wystartować na WIBOR, ale i tak w przyszłości przejdzie na POLSTR. Kredyt z 2027 r. rusza od razu na nowym wskaźniku. W praktyce nie musisz sztucznie przyspieszać wniosku tylko po to, by "złapać" WIBOR - wskaźnik i tak zniknie z Twojej umowy.

Projekt MFiG przewiduje twardą ochronę kredytobiorcy przy zamianie. Bank będzie miał 9 miesięcy od tzw. zdarzenia regulacyjnego na złożenie oferty zmiany oprocentowania (POLSTR albo stała stopa), oferta pozostanie wiążąca przez 2 miesiące, a jej odrzucenie nie może być podstawą wypowiedzenia umowy. Kluczowe: zmiana nie może podnieść marży ustalonej w dotychczasowej umowie. Zanim zdecydujesz, policz własną ratę w kalkulatorze kredytowym.

Dlaczego WIBOR znika i czym różni się POLSTR?

WIBOR znika, bo jest wskaźnikiem typu IBOR - opartym w dużej części na deklaracjach banków, a nie na realnych transakcjach. POLSTR należy do rodziny RFR (risk-free rate, wskaźnik wolny od ryzyka) i liczy się go z rzeczywistych depozytów jednodniowych (overnight), przeliczanych następnie na dłuższy okres. To ta sama logika, którą świat zastosował już przy likwidacji LIBOR i zastąpieniu go stawkami SONIA w Wielkiej Brytanii czy SOFR w USA. Polska idzie tą samą drogą, tylko z opóźnieniem.

Różnica ma konkretny wymiar finansowy. WIBOR 3M to 3,85% (GPW Benchmark, 30 kwietnia 2026 r.), podczas gdy POLSTR jako stawka overnight leży bliżej stopy referencyjnej NBP, czyli 3,75% (RPP, czerwiec 2026 r.), i strukturalnie nie zawiera premii terminowej. Gdyby po prostu podmienić jeden wskaźnik na drugi, rata spadłaby - i tu pojawia się spread korygujący.

Spread korygujący to dodatek, który ma wyrównać różnicę między wygaszanym WIBOR a niższym POLSTR, żeby w momencie zamiany rata nie skoczyła ani w górę, ani w dół. Wartość spreadu zaproponuje najpierw KNF, przeanalizuje go Komitet Stabilności Finansowej (KSF), a ostatecznie wpisze go do rozporządzenia Minister Finansów i Gospodarki. MFiG nie wyklucza, że spread będzie ujemny. Więcej o mechanice przejścia pisaliśmy w analizie POLSTR zamiast WIBOR.

Kalendarium likwidacji WIBOR - kiedy co się dzieje?

Likwidacja WIBOR to nie jeden dzień, lecz rozpisany na ponad dekadę harmonogram - od wygaszenia stawki overnight jesienią 2026 r. po całkowitą likwidację 1 stycznia 2037 r. Poniższe kalendarium zbiera daty z komunikatu GPW Benchmark z 18 maja 2026 r. oraz z projektu ustawy MFiG.

Harmonogram daje istniejącym kredytobiorcom długi bufor - nawet 10 lat na dostosowanie umów. To celowe. Resort finansów argumentuje, że pozostawienie WIBOR na dekadę zapewnia bezpieczeństwo obrotu i czas na spokojną migrację, zamiast szokowej zamiany z dnia na dzień.

Co to znaczy dla kredytu 750 tys. zł?

Dla kredytu 750 tys. zł na 25 lat przy WIBOR 3M 3,85% i marży 2,1% (oprocentowanie 5,95%) rata wynosi dziś około 4 810 zł miesięcznie. Przy założeniu, że spread korygujący zadziała zgodnie z celem ustawy, sama zamiana WIBOR na POLSTR nie powinna zmienić tej kwoty w dniu konwersji - to jest właśnie sens spreadu. Twoja marża pozostaje nietykalna, bo projekt UC132 zakazuje jej podnoszenia przy przejściu.

Co dalej z ratą, zależy już nie od nazwy wskaźnika, lecz od poziomu stóp. POLSTR, jako stawka bliska overnight, będzie reagował na decyzje RPP szybciej i płynniej niż trzymiesięczny WIBOR, który uśrednia oczekiwania na kwartał do przodu. Powiem wprost: dla kredytobiorcy w cyklu obniżek to raczej dobra wiadomość, bo spadki stóp mogą schodzić do raty szybciej. W cyklu podwyżek działa to jednak symetrycznie i mniej Cię chroni przed nagłym ruchem w górę.

Jeśli masz 200 tys. zł wkładu i wahasz się między zmienną a stałą stopą, reforma nie zmienia sedna tej decyzji - zmienia tylko nazwę "zmiennej". Rozważ, czy przy kredycie tej wielkości większy spokój da Ci stała stopa na 5-7 lat. Sprawdź swój werdykt w Decyzjomacie Hipotecznym, przetestuj odporność raty na wzrost stóp w stress teście WIBOR, a dylemat stała kontra zmienna rozłożyliśmy w osobnej analizie.

Reforma na wadliwych podstawach? Moja ocena

Cała operacja budzi mój sceptycyzm nie co do celu, lecz co do sposobu. Sam kierunek - odejście od deklaratywnego IBOR na rzecz transakcyjnego RFR - jest zgodny z tym, co zrobiła reszta Europy. Problem leży w podstawach prawnych i w tym, kto reprezentuje interes kredytobiorcy przy ustalaniu spreadu.

Według dr. hab. Jakuba Szczerbowskiego, profesora Uniwersytetu Łódzkiego, oraz Tobiasza Nowakowskiego, doktoranta UŁ (analiza w "Przeglądzie Prawa Handlowego" nr 4/2026), zamiana wskaźnika przeprowadzona wadliwie rodzi realne skutki na gruncie prawa cywilnego i może otworzyć furtkę do sporów sądowych. Do tego dochodzi kwestia jawności: radca prawny Radosław Górski, partner w Kancelarii Radosław Górski i Wspólnicy, prawomocnie wygrał przed Naczelnym Sądem Administracyjnym sprawę o dostęp do dokumentacji WIBOR w NBP (sygn. III OSK 1591/25, wyrok z 27 marca 2026 r.).

Sam rynek też nie jest przekonany. Według ustaleń money.pl około 80% sektora finansowego nie chce reformy w obecnym kształcie. To dużo. Uważam, że przy skali 3,9 mln umów i kwotach idących w setki miliardów złotych spread korygujący nie może być ustalony za zamkniętymi drzwiami - inaczej POLSTR odziedziczy dokładnie ten sam zarzut nieprzejrzystości, który dziś ciąży WIBOR-owi. Jeśli już masz kredyt i myślisz o refinansowaniu, policz break-even w Decyzjomacie Nadpłata, a aktualne oferty porównasz w rankingu kredytów hipotecznych.

Co dalej - na co czekać?

Najważniejsza liczba tej reformy jeszcze nie istnieje - to wartość spreadu korygującego, którą pozna dopiero rozporządzenie MFiG. Do jego publikacji przed końcem 2027 r. warto śledzić trzy sygnały: stanowisko KNF w sprawie spreadu, rekomendację Komitetu Stabilności Finansowej oraz to, czy projekt UC132 przejdzie przez Sejm bez odroczenia, o którym już spekulują media. Jeśli spread zostanie ustalony transparentnie i blisko zera, konwersja przejdzie niezauważona. Jeśli nie - pierwsze pozwy o wadliwą zamianę wskaźnika mogą trafić do sądów szybciej, niż zniknie ostatni WIBOR. Więcej analiz na ten temat znajdziesz w hubie kategorii kredyty.