Rada Ministrów przyjęła Wieloletnie założenia makroekonomiczne na lata 2026-2030. Dla Piotra, który planuje wziąć 750 tys. zł kredytu hipotecznego na 25 lat w ciągu najbliższych 6-12 miesięcy, to nie jest sucha biurokracja: ten dokument w praktyce wyznacza wektor stóp NBP, czyli przyszły WIBOR, czyli różnicę kilkuset złotych w racie miesięcznej.

Stan na kwiecień 2026 - rząd właśnie odpalił maszynę produkującą budżet na 2027 rok. O przyjęciu dokumentu poinformował rzecznik rządu Adam Szłapka po posiedzeniu Rady Ministrów.

Co właściwie przyjęła Rada Ministrów

Wieloletnie założenia makroekonomiczne (WZM) to dokument, który Ministerstwo Finansów co roku przygotowuje wiosną na potrzeby ustawy budżetowej. Zawiera prognozy PKB, inflacji, dynamiki wynagrodzeń, zatrudnienia i bezrobocia w pięcioletnim horyzoncie. Bez niego nie da się policzyć dochodów państwa z PIT, CIT i VAT, bo to właśnie ścieżka makro definiuje, ile składek wpłynie do FUS i ile ostatecznie będzie kosztować obsługa długu.

WZM 2026-2030 zastępuje dokument przyjęty rok temu, czyli WZM 2025-2029 z 29 kwietnia 2025 r. i jego lipcową aktualizację. To rutynowa, ale nieobojętna procedura. Każdy nowy WZM definiuje, na jakich liczbach będzie się opierać konstruowany latem projekt ustawy budżetowej. Nowe są przede wszystkim prognozy na 2027 rok, bo dotychczasowy dokument sięgał tylko do 2029.

Klucz:

WZM nie wiąże RPP, ale wpisana w niego ścieżka stóp jest podstawą kalkulacji budżetowych. Jeśli inflacja nie schodzi tak szybko, jak zakłada rząd, cały budżet 2027 idzie w piach - a kredytobiorca płaci wyższy WIBOR.

Jakie liczby były w poprzednim WZM i czego można się spodziewać teraz

Punktem odniesienia są prognozy z dokumentu sprzed roku. W WZM 2025-2029 rząd zakładał:

  • PKB 2026: 3,5%
  • PKB 2027: 3,0% (zbliżone do potencjalnego)
  • PKB 2028: 2,7%
  • PKB 2029: 2,6%
  • inflacja CPI 2026: 3,0%
  • inflacja CPI 2027: 3,0%
  • inflacja CPI 2028: 2,8%
  • stopa referencyjna NBP 2027-2029: stabilne 3,5%

Czy te liczby się utrzymają? Częściowo tak, częściowo nie. Inflacja bazowa w marcu 2026 wyniosła 2,7% i była wyższa od oczekiwań analityków, wg danych NBP. GUS zrewidował szacunki PKB za 2024-2025, pokazując nieco silniejszą dynamikę niż wcześniej raportowano. Najnowsza ankieta NBP wskazuje na PKB w 2026 roku rzędu 3,6% i 3,2% w 2027 - bardziej optymistycznie niż rządowe założenia bazowe. Z drugiej strony Polska zamknęła 2025 rok z deficytem 7,3% PKB, drugim najwyższym w całej Unii Europejskiej, więc ścieżka konsolidacji fiskalnej będzie kluczowa dla wiarygodności prognoz.

Co prognozy w WZM oznaczają dla stóp NBP i WIBOR-u

Tu jest sedno sprawy z punktu widzenia kredytobiorcy. Założenie stabilnej stopy referencyjnej NBP na 3,5% w latach 2027-2029, które było wpisane w poprzedni WZM, nie jest neutralną liczbą do tabelek. To deklaracja, że rząd opiera swoje finanse publiczne na założeniu, że Rada Polityki Pieniężnej zejdzie ze stopami z obecnego poziomu mniej więcej o 175 punktów bazowych w ciągu kolejnych 18-24 miesięcy.

Oczywiście WZM nie wiąże RPP - Rada jest organem niezależnym (art. 227 Konstytucji RP). Ale prognoza ścieżki stóp jest osadzona w spójnym scenariuszu makro: jeśli inflacja schodzi do 3,0% w 2027 i niżej w kolejnych latach, a wzrost PKB stabilizuje się przy potencjale, to nie ma argumentu, żeby trzymać stopy realne na poziomie 2-3 punktów procentowych powyżej. WIBOR 3M, który dziś notowany jest blisko 5% wg danych GPW Benchmark, w scenariuszu WZM zjedzie do okolic 3,6-3,7% w drugiej połowie 2027 roku.

Pytanie brzmi, czy ten scenariusz się sprawdzi. Ekonomiści ING widzą stopy NBP na 3,75% do końca 2026 roku, czyli wolniej niż zakłada rząd na 2027. A jeśli inflacja bazowa nie schodzi tak szybko, jak prognozuje MF, to kalibracja całego budżetu 2027 idzie w piach.

„Średnioroczna inflacja CPI w 2026 r. wyniesie 3,0 proc., a w 2027 r. pozostanie na tym samym poziomie. Od 2026 r. tempo wzrostu cen konsumpcyjnych znajdzie się trwale w dopuszczalnym paśmie odchyleń od celu inflacyjnego NBP" - komunikat Ministerstwa Finansów z poprzedniej edycji WZM.

Co to oznacza dla Twojej raty

To jest miejsce, gdzie procentowe wskaźniki przekładają się na konkretne pieniądze w portfelu Piotra. Załóżmy, że bierzesz kredyt 750 tys. zł na 25 lat z marżą 2,1% - typową dla kogoś z 14 tys. zł netto, 200 tys. wkładu i scoringiem na poziomie senior dev na UoP. Trzy scenariusze:

Scenariusz WZM (połowa 2027)

Stopa NBP 3,5%, WIBOR 3M ok. 3,7%
Oprocentowanie: 5,8%
Rata: ok. 4 750 zł/mc
Oszczędność vs dziś: 630 zł/mc

Scenariusz pesymistyczny (RPP nie schodzi)

Stopa NBP 5,75%, WIBOR 3M ok. 5,8%
Oprocentowanie: 7,9%
Rata: ok. 5 770 zł/mc
DSTI ok. 41% - ciasno na limicie

Dla porównania scenariusz dzisiejszy: WIBOR 3M ok. 5,0%, oprocentowanie 7,1%, rata ok. 5 380 zł/mc, DSTI dla dochodu 14k ok. 38%. Różnica między scenariuszem optymistycznym a pesymistycznym to ponad tysiąc złotych miesięcznie - czyli 12 tys. zł rocznie i 305 tys. zł w 25-letnim horyzoncie.

Decyzja, czy podpisać umowę teraz, czy czekać 6-9 miesięcy, jest bezpośrednio uzależniona od tego, czy WZM się zmaterializuje. Jeśli planujesz kredyt w tym horyzoncie, sprawdź swoją sytuację w Decyzjomacie Hipotecznym - dostaniesz konkretny werdykt zamiast wróżenia z fusów RPP. Możesz też wstępnie oszacować zdolność kredytową i porównać marże w aktualnym rankingu kredytów hipotecznych.

Praktyczna rada: nie podpisuj umowy ze stałą stopą na 5 lat tylko dlatego, że dziś jest spokojnie. Jeśli WZM ma rację, w 2027 roku okaże się, że zafiksowałeś sobie ratę o 500-700 zł wyższą niż mógłbyś mieć przy zmiennej. Wpisz oba scenariusze w kalkulator raty i zobacz różnicę na własne oczy.

Moja ocena: 3,0% inflacja w 2027 to pobożne życzenie

Powiem wprost: rząd robi tu klasyczny ruch optymistycznego planera. Założenie inflacji 3,0% w 2027 wygląda dobrze w tabelce, bo idealnie domyka się z górną granicą celu NBP (2,5% +/- 1 pp). Tylko że inflacja bazowa w marcu 2026 trzyma się 2,7%, koszty pracy rosną szybciej niż produktywność, ETS2 od 2028 podbije ceny paliw i ogrzewania, a budżet 2026 ma deficyt 271,7 mld zł i dług publiczny atakuje 60% PKB, czyli silny impuls fiskalny.

Te trzy elementy razem nie przemawiają za inflacją równo na celu. Bardziej realnie spodziewam się 3,3-3,7% w 2027, co implikuje, że RPP utrzyma stopy wyżej niż zakłada WZM. To z kolei oznacza, że WIBOR w drugiej połowie 2027 będzie bliżej 4,2% niż 3,7%. Dla Piotra to dodatkowe ok. 150 zł miesięcznie w racie względem rządowej projekcji.

Druga obserwacja: prognoza PKB 3,0% w 2027 wygląda umiarkowanie, ale jest osadzona na założeniu pełnego wykorzystania KPO i kontynuacji inwestycji obronnych. Jeśli któreś z tych dwóch źródeł zawiedzie - a w przypadku KPO ryzyko jest realne - 3,0% może okazać się sufitem, a nie podłogą. Niższy wzrost = niższe wpływy z VAT i CIT, czyli kolejna nowelizacja budżetu w trakcie roku.

Co dalej i kiedy zobaczymy konkretne liczby

Pełen tekst WZM 2026-2030 powinien trafić na stronę Ministerstwa Finansów w ciągu kilku dni od przyjęcia uchwały. Kalendarz dalszych prac:

  1. Maj-czerwiec 2026 - resort finansów publikuje założenia do projektu budżetu na 2027 rok z konkretnymi kwotami dochodów i wydatków.
  2. Sierpień 2026 - Rada Ministrów przyjmuje projekt ustawy budżetowej na 2027 rok.
  3. Wrzesień-grudzień 2026 - Sejm i Senat pracują nad budżetem.
  4. Styczeń 2027 - termin uchwalenia ustawy budżetowej (art. 222 Konstytucji RP).

Dla kredytobiorcy te daty są ważniejsze niż się wydaje. Każda kolejna publikacja MF przesuwa oczekiwania rynku co do skali emisji długu, co bezpośrednio przekłada się na rentowność obligacji 10-letnich, a w drugim kroku na koszt finansowania kredytów hipotecznych przez banki. Ostatnio śledziliśmy ten mechanizm na przykładzie drugiego najwyższego deficytu w UE - inwestorzy żądali wyższej premii za ryzyko, banki przerzucały to na marżę kredytów.

Więcej naszych analiz makroekonomicznych w klastrze tematycznym makro. A jeśli zastanawiasz się, czy lepiej teraz nadpłacać istniejący kredyt, czy odkładać na inwestycje przy tej niepewności stopowej, sprawdź alokację w Decyzjomacie Nadpłata.

Przeczytaj też

Narzędzia do Twojej decyzji