W skrócie
- 11,8 mld zł zaległości miało 345 tys. seniorów 65+ na koniec kwietnia 2026 r. (BIG InfoMonitor).
- 34 132 zł wynosi przeciętny dług zadłużonego seniora, z czego 7,43 mld zł to zaległości kredytowe.
- 43 tys. zł dziennie próbują wyłudzać oszuści - w ciągu roku 1109 seniorów było na celowniku na łączną kwotę 15,7 mln zł.
- Oszuści coraz częściej zaciągają kredyty na cudze nazwisko, korzystając ze skradzionych dowodów - ostrzega prezes BIG InfoMonitor.
- Rekordzista spod Lublina, 70-latek, ma do oddania blisko 97 mln zł (dane BIG InfoMonitor).
Na koniec kwietnia 2026 r. ponad 345 tys. Polaków po 65. roku życia miało zaległości sięgające niemal 11,8 mld zł - wynika z danych BIG InfoMonitor z czerwca 2026 r. Z tej kwoty 7,43 mld zł to długi kredytowe, a 4,36 mld zł zaległe rachunki za czynsz, prąd, telefon i alimenty. Przeciętny zadłużony senior ma do spłaty 34 132 zł, czyli kilkanaście emerytur minimalnych. Dane pochodzą ze stanu na czerwiec 2026 r.
Jeśli za dwa lata przechodzisz na emeryturę i odłożyłeś przez lata kilkaset tysięcy złotych, ten raport czyta się jak ostrzeżenie. Bo problemem najszybciej rosnącym nie są nawet niespłacone raty, tylko to, że cyberprzestępcy traktują dane osobowe seniorów jak otwartą furtkę do kredytu na cudze nazwisko.
Ile wynosi zadłużenie polskich seniorów w 2026 roku?
Zaległości osób po 65. roku życia wyniosły 11,8 mld zł na koniec kwietnia 2026 r. (dane BIG InfoMonitor), z czego 7,43 mld zł stanowią długi kredytowe, a 4,36 mld zł zobowiązania pozakredytowe - czynsz, media, telefon, alimenty. Liczba zadłużonych seniorów to ponad 345 tys. osób, a średnie zadłużenie na osobę sięga 34 132 zł.
Rozkład długu po Polsce jest mocno nierówny. Najwięcej winni są seniorzy z Mazowsza - blisko 2,6 mld zł, przy najwyższej średniej zaległości 55,6 tys. zł na osobę. Drugie miejsce zajmuje województwo śląskie z prawie 1,5 mld zł zaległości, gdzie jednocześnie mieszka najwięcej zadłużonych - ponad 51 tys. osób. Szerszy kontekst robi wrażenie: według BIG InfoMonitor ponad 800 tys. osób w wieku emerytalnym wciąż pracuje, a dla części z nich to nie wybór, lecz sposób na spłatę długów i nadążenie za rosnącymi kosztami życia.
| Wskaźnik | Wartość | Szczegół |
|---|---|---|
| Łączne zaległości | 11,8 mld zł | 345 tys. zadłużonych osób |
| Dług kredytowy | 7,43 mld zł | raty, pożyczki, karty |
| Dług pozakredytowy | 4,36 mld zł | czynsz, media, telefon, alimenty |
| Średnia na osobę | 34 132 zł | ok. kilkunastu emerytur minimalnych |
| Region z najwyższym długiem | 2,6 mld zł | Mazowsze, średnio 55,6 tys. zł/osobę |
Dla porównania, jak opisywaliśmy w analizie długów Polaków w KRD, w całej populacji zaległości w ostatnim roku spadały. Wśród seniorów dynamika jest odwrotna - i to jest pierwszy sygnał ostrzegawczy.
Dlaczego liczba zadłużonych spada, a kwota długu rośnie?
Liczba seniorów z zaległościami spadła w ciągu roku z ponad 370 tys. do poniżej 350 tys. osób (BIG InfoMonitor), ale łączna kwota długu jednocześnie urosła. To nie jest sprzeczność - to koncentracja. Coraz większa część niespłaconych zobowiązań zbiera się w mniejszej grupie dłużników, których po prostu nie stać na spłatę, i których dług dalej narasta o odsetki.
Według dr. hab. Waldemara Rogowskiego, głównego analityka BIG InfoMonitor i BIK (komunikat BIG InfoMonitor, 2026 r.), spadek liczby zadłużonych nie oznacza poprawy kondycji finansowej tej grupy wiekowej - większy udział całego, rosnącego rok do roku długu koncentruje się dziś w gronie osób trwale niewypłacalnych. Mówiąc wprost: z bazy znikają ci, którzy długi spłacili albo odeszli, a zostają przypadki najtrudniejsze.
Najlepiej widać to po rekordziście. Polski senior z największym zadłużeniem to 70-latek z województwa lubelskiego, który ma do oddania wierzycielom blisko 97 mln zł (dane BIG InfoMonitor, money.pl, 2026 r.) - i tylko w ciągu roku jego zobowiązania urosły o około 6 mln zł. To oczywiście dług biznesowy, nie konsumencki, ale matematycznie pokazuje mechanizm: gdy nie ma z czego spłacać, kwota rośnie sama. Ten paradoks - mniej dłużników, więcej długu - to moim zdaniem najważniejszy, a najsłabiej nagłaśniany wniosek z całego raportu. Nagłówki o "prawie 12 miliardach" maskują to, że problem się zagęszcza, a nie rozpływa.
Jak oszuści wykorzystują seniorów i ile na tym tracą?
W ciągu 12 miesięcy 1109 osób po 65. roku życia trafiło na celownik oszustów, którzy próbowali wyłudzić od nich ponad 15,7 mln zł - to około 43 tys. zł każdego dnia (dane BIG InfoMonitor, 2026 r.). Skala rośnie, bo seniorzy są atrakcyjnym celem: mają oszczędności, zaufanie do instytucji i niższą czujność wobec cyfrowych manipulacji.
"Oszuści nie tylko czyszczą konta seniorów za pomocą manipulacji i socjotechnik, ale coraz częściej zaciągają w ich imieniu gigantyczne zobowiązania kredytowe za pomocą danych ze skradzionych dowodów osobistych czy wyłudzonych danych uwierzytelniających. Dla osoby utrzymującej się z emerytury spłata nieswojego długu o wartości kilkudziesięciu tysięcy złotych staje się obciążeniem, z którym nie są w stanie sobie poradzić" - Paweł Szarkowski, prezes BIG InfoMonitor (komunikat prasowy, czerwiec 2026 r.).
Skala zjawiska wykracza daleko poza tę grupę. CERT Polska zarejestrował w 2025 r. aż 260 783 unikalnych incydentów, z czego 97 proc. to oszustwa komputerowe - phishing (podszywanie się pod bank lub urząd w celu wyłudzenia danych) oraz fałszywe sklepy i oferty inwestycyjne. Liczba domen używanych do fałszywych ofert inwestycyjnych przekroczyła w 2025 r. 100 tys. i podwoiła się rok do roku. To samo ryzyko opisywaliśmy przy okazji oszustw inwestycyjnych blokowanych przez KNF oraz fałszywych e-maili podszywających się pod PKO BP.
Najgroźniejszy jest nowy wektor: kredyt na cudze nazwisko. Senior nie traci wtedy pieniędzy z konta - dowiaduje się o długu dopiero, gdy zaczyna dzwonić windykacja. Dlatego warto zastrzec PESEL w aplikacji mObywatel oraz ustawić alerty BIK, które ostrzegają o próbie zaciągnięcia zobowiązania na Twoje dane.
Co to zmienia w ochronie Twojego kapitału przed emeryturą?
Masz 58 lat, dwa lata do emerytury i 480 tys. zł odłożone w lokatach, obligacjach i na koncie? Ten raport dotyczy Cię podwójnie: jako przyszłego emeryta z dochodem niższym niż pensja i jako właściciela oszczędności, które są łakomym kąskiem dla oszustów. Pierwsza linia obrony to nie stopa zwrotu, lecz higiena bezpieczeństwa - zastrzeżenie PESEL, alerty kredytowe i limit środków na koncie bieżącym.
Druga linia to struktura kapitału. Trzymanie całych 480 tys. zł na jednym koncie z dostępem online to ryzyko, którego można uniknąć. Część kapitału w obligacjach detalicznych Skarbu Państwa typu EDO (10-letnie, w pierwszym roku stały kupon, potem inflacja plus marża) jest trudniej dostępna dla oszusta niż środki w bankowości elektronicznej, bo wykup wymaga osobnej dyspozycji. Policz swój scenariusz w kalkulatorze obligacji skarbowych, a realne oprocentowanie depozytów sprawdzisz w rankingu lokat. Jak rozłożyć kapitał między konto, lokatę i obligacje, by zmieścić się w limicie gwarancji BFG (100 tys. EUR na bank na klienta) i ograniczyć ryzyko - podpowie Decyzjomat Lokata-Konto.
Trzecia rzecz to inflacja, która zjada siłę nabywczą emerytury niezależnie od oszustów. Przy inflacji CPI na poziomie kilku procent rocznie kapitał trzymany na nisko oprocentowanym koncie traci realnie - dlatego o ochronie 480 tys. zł przed inflacją pisaliśmy osobno w analizie strategii dla kapitału 500 tys. zł. Ile realnie zostaje po inflacji, sprawdzisz w kalkulatorze inflacji.
Komentarz redakcji - dlaczego rekordzista z 97 mln zł to nie anomalia
Rekordzista z długiem 97 mln zł (BIG InfoMonitor, 2026 r.) brzmi jak ciekawostka, ale dla mnie to ilustracja całego problemu seniorów: dług, który raz się wymknie spod kontroli, w starszym wieku już nie wraca do normy. Emeryt nie ma drugiego etatu, podwyżki ani 20 lat na odrobienie strat. Każde zobowiązanie, którego nie da się obsłużyć z bieżącego świadczenia, narasta o odsetki i staje się dożywotnim balastem.
Państwo reaguje połowicznie. NASK i CERT Polska prowadzą kampanie edukacyjne dla seniorów w ramach poradników "#Halo! Tu cyberbezpieczny Senior!", a NBP i banki przypominają o zasadach bezpieczeństwa. To dobre, ale spóźnione działania - skoro 97 proc. incydentów cyfrowych to oszustwa, edukacja powinna być tak powszechna jak reklamy banków. Powiem wprost: dopóki zaciągnięcie kredytu na skradziony dowód jest łatwiejsze niż jego późniejsze anulowanie, ciężar systemowego błędu spada na najsłabszych.
Moja prognoza na drugą połowę 2026 r.: jeśli tempo wyłudzeń na poziomie 43 tys. zł dziennie się utrzyma, łączne zaległości seniorów przebiją 12 mld zł jeszcze w 2026 r. Najlepszą obroną pozostaje to, co możesz zrobić sam dzisiaj - zastrzec PESEL, włączyć alerty BIK i rozłożyć kapitał tak, by jedno phishingowe kliknięcie nie pozbawiło Cię wszystkiego. Więcej analiz finwire.pl o długach i ochronie oszczędności znajdziesz w hubie kategorii finanse, a czy nadpłacić zobowiązania przed emeryturą, czy zostawić poduszkę - rozstrzygniesz w Decyzjomacie Nadpłata. Warto też zerknąć, jak wygląda moralność płatnicza Polaków w 2026 r..
Narzędzia do Twojej decyzji
Nadpłacać czy inwestować? Decyzjomat Nadpłata da werdykt
- NADPŁAĆ, INWESTUJ, PODZIEL lub PODUSZKA - z policzoną oszczędnością dla Twojej sytuacji
- Efektywny spread nadpłaty vs ETF/IKE/IKZE z uwzględnieniem podatku Belki i ulg
- Poduszka bezpieczeństwa - ile faktycznie trzymać przy Twoim DSTI i dochodzie
Przeczytaj też
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!