Podstawowy rachunek płatniczy
Konto, które bank musi otworzyć osobie bez innego rachunku w Polsce, z bezpłatną obsługą podstawowych operacji krajowych.
Podstawowy rachunek płatniczy to rachunek w złotych, który każdy bank i SKOK oferujący konta dla konsumentów musi prowadzić (art. 59ia ust. 1 ustawy o usługach płatniczych). Jest przeznaczony dla osób, które nie mają w Polsce innego rachunku płatniczego w złotych pozwalającego na podstawowe operacje (ust. 2). Bank nie może uzależniać jego otwarcia od zakupu innych usług (art. 59ic ust. 2).
Rachunek umożliwia wpłaty, wypłaty gotówki w bankomatach i placówkach w Unii Europejskiej, przelewy, polecenia zapłaty i płatności kartą, także bez fizycznej karty (art. 59ia ust. 3). Krajowe transakcje bank prowadzi nieodpłatnie (art. 59ie ust. 1). Po 5 przelewach w miesiącu oraz po 5 wypłatach z cudzych bankomatów w Polsce może pobierać opłaty, ale nie wyższe niż najczęściej stosowane przez siebie w ostatnich 12 miesiącach (ust. 2-3).
Na kompletny wniosek bank odpowiada w ciągu 10 dni roboczych: zawiera umowę albo informuje o odmowie (art. 59ic ust. 3). Musi odmówić przy podejrzeniu prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu albo uprawdopodobnionej informacji o udziale klienta w przestępstwie z użyciem rachunku (ust. 6). Może odmówić, jeśli konsument ma już w Polsce konto pozwalające na te operacje (ust. 7).
Przykład: osoba wraca z zagranicy, nie ma konta w żadnym polskim banku, a pracodawca wymaga numeru rachunku do wypłaty. Wnioskuje o podstawowy rachunek płatniczy. Bank otwiera go w ciągu 10 dni roboczych, a w miesiącu, w którym klient wykona 4 przelewy i 3 wypłaty z obcych bankomatów, opłaty wynoszą 0 zł. Kwota wolna od zajęcia komorniczego obowiązuje jak na każdym koncie osobistym. Zwykłe konta z opłatami 0 zł po spełnieniu warunków porównasz w rankingu kont osobistych.
Rachunek nie służy do kredytowania: ustawa dopuszcza jedynie rozliczenie transakcji kartą, które przekroczyły środki na rachunku (art. 59ia ust. 3 pkt 3). Informacje o podstawowych rachunkach bank udostępnia na żądanie bezpłatnie (art. 59ia ust. 6). Papierowy wniosek bank udostępnia w placówkach, a jego wzór na stronie internetowej; ustne żądanie zawarcia umowy jest możliwe, jeśli bank je dopuszcza (art. 59ic ust. 1).
Źródła
Najczęściej zadawane pytania
- Czy bank może odmówić założenia podstawowego rachunku płatniczego?
- Musi odmówić przy podejrzeniu prania pieniędzy albo udziału klienta w przestępstwie z użyciem rachunku, a może odmówić, gdy konsument ma już w Polsce rachunek w złotych pozwalający na podstawowe operacje (art. 59ic ust. 6-7 ustawy o usługach płatniczych).
- Ile kosztuje podstawowy rachunek płatniczy?
- Prowadzenie i krajowe transakcje są bezpłatne (art. 59ie ust. 1). Opłaty bank może pobrać dopiero za szósty i kolejny przelew w miesiącu oraz za szóstą i kolejną wypłatę z cudzego bankomatu w Polsce.