Odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych

Podatek niezapłacony w terminie staje się zaległością podatkową, od której z mocy prawa naliczają się odsetki za zwłokę. Podstawowa stawka wynosi 200% stopy lombardowej NBP powiększonej o 2 punkty procentowe, ale nie mniej niż 8% w skali roku (art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej). Stawka zmienia się więc razem z decyzjami RPP.

Odsetki liczy się za każdy dzień zwłoki: zaległość x stawka x liczba dni / 365. Przykład z hipotetyczną stopą lombardową 5%: stawka wynosi 2 x 5% + 2 pkt proc. = 12%, a zaległość 2 000 zł zapłacona 30 dni po terminie daje 19,73 zł odsetek, zaokrąglonych do pełnych złotych. Aktualną stawkę z bieżących stóp NBP pokazuje kalkulator odsetek podatkowych.

Stawka obniżona do 50% stawki podstawowej przysługuje, gdy podatnik złoży korektę najpóźniej w ciągu 6 miesięcy od upływu terminu złożenia deklaracji i w ciągu 7 dni od korekty zapłaci zaległość (art. 56a). Stawka podwyższona do 150% stawki podstawowej dotyczy części zaległości w VAT i akcyzie ujawnionych dopiero w kontroli (art. 56b).

Odsetek nie nalicza się, gdy ich kwota nie przekracza trzykrotności opłaty pobieranej przez operatora wyznaczonego za list polecony (art. 54 § 1 pkt 5), a także za okres, w którym podatnik stosował się do interpretacji indywidualnej (art. 14k). Na wniosek podatnika urząd może rozłożyć zaległość z odsetkami na raty albo umorzyć odsetki, jeśli przemawia za tym ważny interes podatnika lub interes publiczny (art. 67a).

Odsetki zaokrągla się do pełnych złotych (art. 63 Ordynacji podatkowej), a podatnik oblicza je sam i wpłaca razem z zaległością, bez wezwania urzędu.

Odsetki płaci się bez wezwania, razem z zaległością; wpłata, która nie pokrywa obu kwot, jest zaliczana proporcjonalnie na podatek i odsetki. Zaległe zaliczki po zakończeniu roku oprocentowuje się tylko do dnia złożenia zeznania lub upływu jego terminu. Zapłata odsetek nie zwalnia z odpowiedzialności karnej skarbowej; przed nią chroni czynny żal lub skuteczna korekta.