BFG (gwarancja depozytów)

Bankowy Fundusz Gwarancyjny (BFG) to instytucja, która wypłaca klientom pieniądze zgromadzone w banku albo kasie oszczędnościowo-kredytowej, jeśli ta przestanie wypłacać środki. Środki deponenta są objęte ochroną do wysokości równowartości w złotych 100 000 euro w całości (art. 24 ust. 1 ustawy o BFG). Euro przelicza się po kursie średnim NBP z dnia spełnienia warunku gwarancji (art. 24 ust. 2), więc kwota w złotych zmienia się razem z kursem.

Limit dotyczy jednej osoby w jednym banku, łącznie ze wszystkimi rachunkami: kontem osobistym, oszczędnościowym i lokatami, razem z odsetkami naliczonymi do dnia spełnienia warunku gwarancji. Przykład na hipotetycznych liczbach: przy kursie 4,30 zł za euro limit wynosi 430 000 zł. Osoba z 480 000 zł w jednym banku odzyska 430 000 zł, a nadwyżka trafi do masy upadłości. Rozłożenie tej kwoty na dwa niezależne banki oznacza pełną ochronę całości.

Przy rachunku wspólnym każdy współposiadacz jest traktowany jako osobny deponent, a jego udział liczy się do własnego limitu. Ustawa przewiduje też podwyższoną ochronę dla niektórych środków osób fizycznych, na przykład ze sprzedaży domu lub mieszkania, ze spadku, z podziału majątku po rozwodzie albo z odprawy emerytalnej. Przez 3 miesiące od wpływu na rachunek takie pieniądze są chronione łącznie do dwukrotności standardowego limitu (art. 24 ust. 3), a odszkodowania za szkodę wyrządzoną przestępstwem w całości (art. 24 ust. 4).

Wypłaty gwarantowanych środków ruszają w ciągu 7 dni roboczych od dnia spełnienia warunku gwarancji. Gwarancja nie obejmuje jednostek funduszy inwestycyjnych sprzedawanych przez bank, akcji ani większości papierów wartościowych. Obligacje skarbowe mają inne zabezpieczenie: ich wykup gwarantuje Skarb Państwa.

Gwarancja obejmuje osoby fizyczne, przedsiębiorców, wspólnoty mieszkaniowe i szereg innych podmiotów, ale nie obejmuje m.in. instytucji finansowych i jednostek samorządu terytorialnego. Do limitu wlicza się udział deponenta w rachunkach wspólnych i powierniczych. System finansują składki banków i kas, a BFG gromadzi z nich fundusz, z którego wypłaca środki gwarantowane, dzięki czemu wypłata nie zależy od majątku upadłego banku.

Listę podmiotów objętych systemem gwarantowania publikuje BFG. Przed wpłatą większej kwoty na lokatę w mniej znanej instytucji warto sprawdzić, czy jest bankiem krajowym, oddziałem banku zagranicznego (wtedy może obowiązywać system innego kraju), czy podmiotem spoza systemu.