Split payment (mechanizm podzielonej płatności)

W mechanizmie podzielonej płatności nabywca płaci fakturę specjalnym komunikatem przelewu: kwota VAT trafia na rachunek VAT sprzedawcy, a reszta na jego rachunek rozliczeniowy (art. 108a ustawy o VAT). Bank prowadzi rachunek VAT automatycznie do każdego firmowego rachunku rozliczeniowego. Środki z rachunku VAT można przeznaczyć tylko na określone cele: zapłatę VAT do urzędu, VAT dostawcom, a także PIT, CIT, akcyzę, cło i składki ZUS.

Mechanizm jest obowiązkowy, gdy faktura dokumentuje nabycie towarów lub usług z załącznika nr 15 (m.in. elektronika, stal, paliwa, części samochodowe, roboty budowlane) i kwota należności ogółem przekracza 15 000 zł (art. 108a ust. 1a). Sprzedawca musi wtedy umieścić na fakturze adnotację "mechanizm podzielonej płatności" (art. 106e ust. 1 pkt 18a). W pozostałych przypadkach podatnik może stosować go dobrowolnie.

Przykład: faktura na 20 000 zł netto za laptopy (załącznik nr 15) z VAT 23%. Kwota należności to 24 600 zł, więcej niż 15 000 zł, więc nabywca w komunikacie przelewu podaje kwotę brutto 24 600 zł i kwotę VAT 4600 zł, numer faktury i NIP sprzedawcy. Bank przelewa 4600 zł na rachunek VAT sprzedawcy, a 20 000 zł na jego rachunek rozliczeniowy.

Dobrowolne zastosowanie mechanizmu również się opłaca: chroni nabywcę przed solidarną odpowiedzialnością za VAT sprzedawcy i przed skutkami płatności na rachunek spoza białej listy. Jednym komunikatem przelewu płaci się jedną fakturę, a bankowość internetowa ma do tego osobny formularz.

Pominięcie obowiązkowego mechanizmu grozi sankcjami: wydatek nie jest kosztem w PIT i CIT (art. 22p ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT) i może zostać nałożona dodatkowa sankcja w VAT. Płatność split payment chroni z kolei przed skutkami przelewu na rachunek spoza białej listy. Środki zgromadzone na rachunku VAT można na wniosek przenieść na rachunek rozliczeniowy po zgodzie naczelnika urzędu skarbowego. Kwotę VAT z faktury przeliczysz w kalkulatorze VAT.