Biała lista podatników VAT

Biała lista to wykaz z art. 96b ustawy o VAT, prowadzony elektronicznie przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Zawiera podmioty zarejestrowane jako podatnicy VAT (czynni i zwolnieni) oraz te, których nie zarejestrowano albo wykreślono, z nazwą, NIP, REGON, adresem i numerami rachunków rozliczeniowych zgłoszonych w CEIDG lub urzędzie skarbowym. Wykaz można sprawdzić na wybrany dzień z ostatnich 5 lat, w wyszukiwarce na podatki.gov.pl albo automatycznie przez API.

Sprawdzenie ma znaczenie przy płatnościach powyżej 15 000 zł za transakcję z innym przedsiębiorcą (art. 19 Prawa przedsiębiorców). Jeśli przedsiębiorca zapłaci przelewem na rachunek czynnego podatnika VAT, którego nie ma na liście w dniu zlecenia przelewu, nie zaliczy tego wydatku do kosztów uzyskania przychodu (art. 22p ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT) i może odpowiadać solidarnie ze sprzedawcą za jego zaległy VAT (art. 117ba Ordynacji podatkowej).

Skutków można uniknąć, składając zawiadomienie ZAW-NR do swojego urzędu skarbowego w ciągu 7 dni od zlecenia przelewu na rachunek spoza wykazu (art. 22p ust. 4 pkt 1 ustawy o PIT) albo płacąc w mechanizmie podzielonej płatności. Przykład: firma płaci 20 000 zł brutto za sprzęt na rachunek, który dostawca zmienił i nie zgłosił. Jeśli nie sprawdzi listy i nie złoży zawiadomienia, kwota netto 16 260 zł nie będzie kosztem, co przy podatku liniowym 19% oznacza 3089 zł wyższego podatku.

W wykazie nie ma rachunków osób fizycznych nieprowadzących działalności, więc przy zakupie od konsumenta wykaz nie ma zastosowania. Każde wyszukiwanie dostaje unikalny identyfikator, który razem z datą sprawdzenia służy jako dowód należytej staranności w razie kontroli.

Dobrą praktyką jest sprawdzanie każdego nowego rachunku i zachowanie wydruku lub zrzutu z wynikiem. Wyszukiwarka pokazuje też, czy kontrahent jest czynnym podatnikiem VAT, co jest ważne dla prawa do odliczenia VAT z faktury. Numer konta znajdziesz również po NIP sprzedawcy.