Umowa o dzieło
Umowa cywilnoprawna o wykonanie konkretnego, sprawdzalnego rezultatu (dzieła); co do zasady bez składek ZUS i zdrowotnej, z kosztami 20% lub 50%.
Umowa o dzieło (art. 627 Kodeksu cywilnego) zobowiązuje wykonawcę do osiągnięcia określonego rezultatu: napisania tekstu, zaprojektowania logo, wykonania mebla, przygotowania programu. Dzieło musi być indywidualne i sprawdzalne, inaczej umowa jest w istocie zleceniem. Wykonawca odpowiada za wady dzieła, a zamawiający płaci za efekt, nie za czas pracy, dlatego nie stosuje się tu minimalnej stawki godzinowej.
Umowa o dzieło z podmiotem, z którym wykonawca nie ma umowy o pracę, nie podlega składkom ZUS ani zdrowotnej. Gdy wykonawca realizuje dzieło na rzecz własnego pracodawcy, oskładkowuje się je jak pensję. Zamawiający musi zgłosić każdą umowę o dzieło zawartą z osobą spoza swoich pracowników do ZUS (formularz RUD) w ciągu 7 dni od jej zawarcia (art. 36 ust. 17 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). ZUS weryfikuje te umowy i może uznać je za zlecenie ze składkami.
Podatek liczy się według skali, z kosztami 20% albo 50% przy przeniesieniu praw autorskich (koszty autorskie). Przykład: dzieło za 4 000 zł brutto z kosztami 20% daje podstawę 3200 zł i zaliczkę 384 zł, więc na rękę zostaje 3616 zł. Z kosztami autorskimi zaliczka spada do 240 zł.
Granica między dziełem a zleceniem bywa sporna. Za dzieło uznaje się zwykle np. napisanie konkretnego artykułu, wykonanie projektu graficznego czy remont określonego pomieszczenia, a za zlecenie powtarzalne czynności: prowadzenie zajęć, sprzątanie, obsługę klienta. Jeśli ZUS uzna umowę za zlecenie, zamawiający jako płatnik musi opłacić zaległe składki z odsetkami za cały okres jej trwania.
Ulga dla młodych nie obejmuje umowy o dzieło: osoba do 26 lat zapłaci od niej podatek. Przy umowie do 200 zł z podmiotem, dla którego nie pracuje się na etacie, płatnik pobiera ryczałt 12%. Brak składek oznacza też brak okresu ubezpieczenia do emerytury i zasiłków. Netto z dzieła policzysz w kalkulatorze umowy o dzieło.
Źródła
Najczęściej zadawane pytania
- Czy od umowy o dzieło płaci się ZUS?
- Nie, jeśli umowa jest zawarta z podmiotem, u którego wykonawca nie jest zatrudniony na etacie. Przy dziele dla własnego pracodawcy składki nalicza się jak od pensji.
- Czy umowę o dzieło trzeba zgłaszać do ZUS?
- Tak. Zamawiający zgłasza ją na formularzu RUD w ciągu 7 dni od zawarcia, jeśli wykonawca nie jest jego pracownikiem (art. 36 ust. 17 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).