Zerwanie lokaty
Wypłata pieniędzy z lokaty przed końcem umowy, zwykle połączona z utratą części lub całości odsetek.
Zerwanie lokaty to rozwiązanie umowy depozytu przed terminem, na który została założona. Bank oddaje wpłacony kapitał, ale odsetki nalicza według zasad z regulaminu, a nie według stawki z oferty. Najczęstsze rozwiązania to brak odsetek, odsetki według niskiej stawki dla środków na żądanie albo zachowanie części odsetek za pełne miesiące.
Przykład na hipotetycznych liczbach: 30 000 zł na 12 miesięcy przy 5% w skali roku miało przynieść 1 500 zł odsetek brutto. Jeśli klient wypłaci pieniądze po 8 miesiącach, a regulamin przewiduje utratę wszystkich odsetek, traci 1 000 zł brutto, które zdążyły się należeć (30 000 x 5% x 8/12). Netto, po 19% podatku Belki, strata wynosi 810 zł. Kapitał nigdy nie maleje, chyba że umowa przewiduje osobną opłatę, co przy zwykłych lokatach zdarza się rzadko.
Ryzyko zerwania warto ograniczyć przed założeniem lokaty. Pierwszy sposób to podział kwoty na kilka mniejszych lokat o różnych terminach, tak by w razie potrzeby zrywać tylko jedną. Drugi to trzymanie części pieniędzy na koncie oszczędnościowym jako poduszki finansowej. Trzeci to wybór lokaty progresywnej, która pozwala wyjść po każdym okresie bez utraty odsetek.
Przy obligacjach skarbowych odpowiednikiem zerwania jest przedterminowy wykup: emitent pobiera stałą opłatę za każdą obligację, potrącaną z naliczonych odsetek, a jej wysokość podaje list emisyjny danej serii na stronie obligacjeskarbowe.pl.
Regulamin określa też, czy możliwa jest częściowa wypłata bez zrywania całej lokaty. Część banków na to pozwala, pod warunkiem że na lokacie zostanie kwota minimalna, a odsetki traci się tylko od wypłaconej części. Inne banki dopuszczają wyłącznie zerwanie całej umowy. W sytuacji nagłej potrzeby gotówki porównanie kosztu zerwania z kosztem krótkiej pożyczki zwykle wypada na korzyść zerwania, bo utracone odsetki są niższe od odsetek i prowizji kredytu konsumenckiego. Odsetki naliczone do dnia zerwania, jeśli regulamin je zachowuje, są pomniejszane o podatek Belki tak samo jak przy wypłacie w terminie.
Gdy lokata dobiega końca, a nie zerwania, decyzję o dalszych krokach ułatwia kalkulator „lokata się kończy", który porównuje odnowienie z innymi opcjami.
Źródła
Najczęściej zadawane pytania
- Co się dzieje z odsetkami po zerwaniu lokaty?
- Zależy to od regulaminu banku: najczęściej odsetki przepadają w całości albo są naliczane według niskiej stawki dla środków na żądanie. Wpłacony kapitał bank oddaje w pełnej wysokości.
- Czy zerwanie lokaty kosztuje?
- Zwykle kosztuje tylko utracone odsetki. Przykład: przy 30 000 zł i 5% rocznie zerwanie po 8 miesiącach oznacza utratę 1 000 zł brutto, czyli 810 zł netto.