Działalność nierejestrowana

Osoba fizyczna może sprzedawać rękodzieło, udzielać korepetycji czy świadczyć drobne usługi bez rejestracji firmy, jeśli przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym kwartale 225% płacy minimalnej i w ostatnich 60 miesiącach nie prowadziła działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców). W 2026 r. limit wynosi 10 813,50 zł na kwartał. Od 2026 r. limit jest kwartalny, a nie miesięczny, więc słabszy miesiąc może zrównoważyć lepszy.

Po przekroczeniu limitu działalność staje się gospodarczą od dnia przekroczenia, a wniosek o wpis do CEIDG trzeba złożyć w ciągu 7 dni (art. 5 ust. 3-4). Z działalności nierejestrowanej nie płaci się składek ZUS ani zdrowotnej, ale trzeba prowadzić uproszczoną ewidencję sprzedaży i na żądanie klienta wystawić rachunek albo fakturę.

Przychód rozlicza się jako przychód z innych źródeł według skali w zeznaniu PIT-36, z odliczeniem faktycznych kosztów, bez zaliczek w trakcie roku. Przykład: korepetytor zarabia 3 000 zł na kwartał przy kosztach 300 zł. Jego roczny dochód 10 800 zł mieści się w kwocie wolnej, jeśli nie ma innych dochodów; przy etacie dolicza się go do pensji i opodatkowuje stawką 12% albo 32%.

Limit dotyczy przychodu należnego, czyli kwot z wystawionych rachunków i faktur, nawet jeśli klient jeszcze nie zapłacił. Działalność nierejestrowana nie może być prowadzona w formie spółki cywilnej. Limit liczy się odrębnie dla każdego kwartału: przychód z I kwartału nie przechodzi na II, więc dobry kwartał nie wymaga rejestracji, dopóki sam nie przekroczy limitu.

Na gruncie VAT osoba prowadząca działalność nierejestrowaną jest podatnikiem i zwykle korzysta ze zwolnienia podmiotowego. Faktury dla firm do 31 grudnia 2026 r. może wystawiać poza KSeF, jeśli ich miesięczna wartość nie przekracza 10 000 zł. Limit na swój kwartał sprawdzisz w kalkulatorze działalności nierejestrowanej.