Klin podatkowy

Klin podatkowy to udział podatków i składek w całkowitym koszcie zatrudnienia: (koszt pracodawcy - netto pracownika) / koszt pracodawcy. W Polsce składają się na niego składki ZUS pracownika (29,97% brutto: emerytalna, rentowa i chorobowa), składka zdrowotna 9% podstawy, zaliczka PIT (12% lub 32%) oraz składki pracodawcy naliczane ponad brutto (emerytalna, rentowa, wypadkowa, Fundusz Pracy, FGŚP).

Klin rośnie wraz z wynagrodzeniem, bo kwota wolna 30 000 zł rocznie i kwota zmniejszająca (PIT-2) ważą mniej przy wysokim brutto, a powyżej pierwszego progu wchodzi stawka 32%. Przy płacy minimalnej 4806 zł brutto (2026) klin jest najniższy; przy dwukrotności średniej krajowej zbliża się do 40% kosztu pracy.

130 000 zł ma wynosić górna granica pierwszego progu od 2027 r. według projektu nowelizacji ustawy o PIT (rządowy projekt ustawy, druk sejmowy nr 3147, przyjęty przez Radę Ministrów 29 września 2026 r.). Skala miałaby wynosić 12% do 130 000 zł, 24% od 130 000 zł do 150 000 zł i 32% ponad 150 000 zł, przy niezmienionej kwocie wolnej 30 000 zł, więc klin zmalałby tylko przy dochodach powyżej obecnego progu 120 000 zł. To projekt, nie obowiązujące prawo; netto dla obu skal porównasz w kalkulatorze wynagrodzenia netto.

Dla pracownika klin oznacza, że podwyżka 1 000 zł brutto to wyraźnie mniej niż 1 000 zł na koncie, a dla pracodawcy - że etat kosztuje około jedną piątą więcej niż widnieje na umowie. Obie perspektywy liczą kalkulator kosztu pracodawcy i kalkulator wynagrodzenia netto.

OECD porównuje klin podatkowy między krajami w raporcie Taxing Wages dla pracownika o przeciętnym wynagrodzeniu; Polska plasuje się w tym zestawieniu poniżej średniej OECD dla samotnej osoby bez dzieci, a ulgi rodzinne obniżają klin dla rodzin z dziećmi.