OIPE 2026: europejskie IKE z osobnym limitem 28 260 zł Ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny (PEPP) i unijne konto oszczędnościowe

OIPE składa się z subkont krajowych. Polskie subkonto podlega polskim zasadom podatkowym, a przy przeprowadzce do innego kraju UE dostawca otwiera subkonto tamtego kraju i dalsze wpłaty podlegają tamtejszym przepisom. Polskie prawo zwalnia z PIT także świadczenia z zagranicznego subkonta, jeśli w kraju subkonta byłyby zwolnione (art. 21 ust. 1 pkt 58ac ustawy o PIT).

22 marca 2022 r. zaczęło stosować się rozporządzenie UE o OIPE we wszystkich państwach Unii, a polska ustawa wykonawcza z 7 lipca 2023 r. ustaliła krajowe zasady podatkowe i limit wpłat. OIPE może oferować bank, zakład ubezpieczeń, firma inwestycyjna, TFI, fundusz emerytalny albo zarządzający alternatywnym funduszem, jeśli zarejestruje produkt w swoim kraju i w EIOPA.

75% podatku od dochodu grozi osobie, która w Polsce gromadzi oszczędności na więcej niż jednym subkoncie OIPE (art. 30 ust. 1 pkt 7b ustawy o PIT). To najostrzejsza sankcja wśród kont emerytalnych: przy IKE dwa konta oznaczają utratę zwolnienia, przy OIPE dodatkowo karną stawkę.

3-krotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia to podstawa limitu OIPE, taka sama jak w IKE (art. 12 ustawy o OIPE). Minister rodziny ogłasza obie kwoty w jednym obwieszczeniu. Przeniesienie środków z IKE na OIPE jest możliwe, ale liczy się do limitu wpłat na OIPE w roku przeniesienia; nadwyżka przechodzi na kolejne lata.

19% podatku Belki od zysku płaci osoba, która wycofa pieniądze z OIPE przed spełnieniem warunków (zwrot, art. 30a ust. 1 pkt 10a ustawy o PIT). Dochodem jest różnica między wartością środków a sumą wpłat; nie pomniejsza się go o straty z innych inwestycji.

Po śmierci oszczędzającego środki trafiają do wskazanych osób. Małżonek ma prawo do połowy środków, jeśli była wspólność majątkowa, i może je przenieść na własne subkonto OIPE albo IKE bez podatku.

Podstawowy OIPE to domyślna opcja inwestycyjna, którą każdy dostawca musi oferować. Ma dawać oszczędzającemu szansę odzyskania wpłaconego kapitału: przez gwarancję albo technikę ograniczania ryzyka, na przykład strategię cyklu życia, która zmniejsza udział akcji w miarę zbliżania się emerytury. Obok niej dostawca może mieć do pięciu opcji alternatywnych.

39% pieniędzy polskich klientów Finax trafia do OIPE (Analizy.pl). Listę zarejestrowanych OIPE z całej Unii prowadzi Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA). Rejestr EIOPA pokazuje też, czy dany produkt ma subkonto polskie, bez którego nie działa polskie zwolnienie z podatku.

56 520 zł rocznie bez podatku Belki to łączna pojemność IKE i OIPE w 2026 r. Dla porównania przeciętna wpłata na IKE wyniosła w 2025 r. 8 700 zł (KNF), więc z drugiego limitu korzysta głównie niewielka grupa oszczędzających, którzy wykorzystują pełne IKE.

IKE w domu maklerskim daje swobodny wybór akcji i ETF-ów z wielu giełd, a OIPE to zwykle gotowe portfele dostawcy. W zamian podstawowy OIPE ma opłaty ograniczone do 1% rocznie i strategię obniżającą ryzyko przed emeryturą. Przy przeprowadzce za granicę OIPE można kontynuować na subkoncie nowego kraju, a polskie IKE zostaje w Polsce.

15 lat to minimalny wiek dla OIPE, o rok niższy niż dla IKE. Osoba po 55. roku życia z nabytym prawem do emerytury nie zawrze już umowy o OIPE, choć IKE może założyć bez takiego ograniczenia.

OKI, które działa w Polsce od 1 stycznia 2027, ma kilka cech z unijnego zalecenia: brak minimalnej wpłaty, akcje, obligacje i fundusze, kilka kont u różnych instytucji i przeniesienie papierów w ciągu 14 dni. Różni się zwolnieniem ograniczonym do 100 000 zł aktywów w złotych.

OIPE i SIA mają inny cel: OIPE służy oszczędzaniu na emeryturę i blokuje pieniądze do 60. roku życia, a SIA ma ułatwić inwestowanie bez blokady. Dla osoby szukającej "europejskiego IKE" w Polsce właściwą odpowiedzią jest dziś OIPE, a dla oszczędności dostępnych w każdej chwili OKI.