Kredyty hipoteczne w euro w sądach: ZBP wydziela osobny obszar prac, mBank ma 151 spraw

Kredytobiorcy spłacający hipoteki w euro zaczynają pozywać banki, a w mBanku liczba spraw o kredyty w walutach innych niż frank wzrosła od początku 2026 r. ze 100 do 151 (analiza kancelarii na podstawie raportów banków za III kwartał 2026). Skala jest nieporównywalna z około 180 tys. spraw frankowych, ale 10 listopada 2026 r. banki już mówią o nadużywaniu prawa, a Związek Banków Polskich (ZBP) wydzielił euro jako osobny temat prac.

Ile kredytów w euro trafia do sądów i czy to już fala?

W mBanku liczba sporów o spłacone kredyty w walutach innych niż frank urosła od stycznia do września 2026 r. ze 100 do 151, czyli o 51% (raporty banków za III kwartał 2026, analiza kancelarii). To wzrost realny, lecz z bardzo niskiej bazy.

Jedna z kancelarii twierdzi, że w 2025 r. do sądów wpłynęło ponad 6 000 pozwów o euro, ale tej liczby nie potwierdziło żadne niezależne źródło.

Dla porównania: spraw frankowych w toku jest według jednego ze źródeł z 2025 r. około 180 tys. Portfel hipotek w euro jest po prostu mniejszy. Według KNF (dane zebrane przez RynekPierwotny.pl, Bankier.pl z 11 listopada 2025) w połowie 2024 r. wartość kredytów w euro zrównała się z frankowymi na poziomie 14-15 mld zł, a w lipcu 2025 r. frankowe spadły do 8 mld zł (rok 2019: około 100 mld zł).

Przykład z PKO BP pokazuje proporcje w portfelu: 22,4 mld zł hipotek frankowych i prawie 3 mld zł w euro, czyli mniej więcej jedna ósma wartości portfela frankowego. Pozwy dotyczyły w zdecydowanej większości franka.

Wzrost ze 100 do 151 spraw w mBanku (raporty za III kwartał 2026) to dalej garstka wobec około 180 tys. spraw frankowych. Moim zdaniem słowo fala jest na razie przesadą, ale kierunek jest czytelny. Kancelarie, które zarobiły na frankach, szukają nowych portfeli, a euro jest najbliższym kandydatem.

Dlaczego banki mówią o nadużyciu prawa i co robi ZBP?

ZBP wydzielił kredyty w euro jako osobny obszar prac, a bankowcy podkreślają, że orzecznictwa frankowego nie da się automatycznie przenieść na euro (relacja agregatora z 10 listopada 2026 r.). Jak opisuje Business Insider Polska, banki zaczynają mówić o nadużyciu prawa. Szczegółów składu grupy ani harmonogramu prac nie udało się potwierdzić.

Argument banków jest merytorycznie mocny. Spór frankowy zrodził się z gwałtownego wzrostu kursu franka, który uderzył w kredytobiorców i uwypuklił wadliwe klauzule przeliczeniowe. Kurs euro wahał się znacznie słabiej. Dziś EUR/PLN to 4,3873 zł (NBP, 9 listopada 2026), więc trudniej mówić o rażącej nierównowadze stron. Sądy oceniają jednak klauzule, nie skalę strat, i tu bank nie ma pewnej wygranej.

Słowo nadużycie również wymaga ostrożności. Prawo do pozwu przysługuje każdemu konsumentowi, a o nadużyciu można mówić dopiero wtedy, gdy ktoś pozywa, wiedząc, że umowa jest poprawna. Tego banki jeszcze nie wykazały.

Dla kredytobiorcy wniosek jest praktyczny: o losie sprawy nie przesądzi hasło w mediach, tylko treść konkretnej umowy. Sąd sprawdza, czy bank samodzielnie ustalał kurs przeliczeniowy i czy klient otrzymał jasną informację o ryzyku. Przy kursie EUR/PLN 4,3873 zł (NBP, 9 listopada 2026) argumentacja o skali strat będzie słabsza niż we frankach, dlatego dokumentacja kredytu staje się kluczowa.

Czy wyroki frankowe obowiązują też kredyty w euro?

Wyroki frankowe nie działają automatycznie na kredyty w euro, bo każdą umowę sąd bada osobno pod kątem klauzul, a ustawa frankowa nie obejmuje euro, dolara ani marki niemieckiej (relacja z 10 listopada 2026 r.). Roszczenia z umów w euro dochodzi się na zasadach ogólnych Kodeksu cywilnego i przepisów o ochronie konsumentów.

Największa różnica dotyczy procedury. Specustawa, o której pisaliśmy w tekście Ustawa frankowa 2026: Senat przyjął bez poprawek, zawiesza raty od doręczenia pozwu tylko w sprawach frankowych. Euro-kredytobiorca musi płacić raty w trakcie procesu.

Drugi wątek to rozliczenia. Wyrok TSUE C-510/25 z 10 września 2026 r. przesądził o dopuszczalności potrącenia, co opisaliśmy w analizie Wyrok TSUE C-510/25 (Adazik). Dla kredytów w euro oznacza to, że nawet wygrana nie jest prostym zwrotem wszystkiego, bo bank może żądać zwrotu kapitału.

Podsumowanie statystyk sporów frankowych znajdziesz w naszym zestawieniu wyroków frankowych. Warto je czytać z dystansem, bo euro nie ma jeszcze własnej, ugruntowanej linii orzeczniczej.

Jak policzyć ryzyko i szanse, jeśli masz kredyt w euro?

Przy saldzie 405 tys. zł, czyli około 92,3 tys. EUR przy kursie 4,3873 zł (NBP, 9 listopada 2026), każda zmiana kursu o 10 groszy to 9 231 zł różnicy w saldzie wyrażonym w złotych. Tyle waży ryzyko walutowe, a nie sama wada klauzuli. Dla Twojej decyzji liczą się trzy wielkości.

Pierwsza to saldo i kurs. Jeśli Twoja rata to około 3 650 zł, a kredyt zaciągnąłeś sześć lat temu z marżą wyższą od dzisiejszych ofert, wiele zależy od tego, czy bank liczył raty po własnym kursie. Druga to czas procesu: kancelarie podają 1,5-3 lat, w tym okresie raty płacisz normalnie. Trzecia to ryzyko potrącenia po wyroku C-510/25.

Jest też alternatywa bez procesu. Jeśli problemem jest marża, a nie klauzula, policz refinansowanie w Decyzjomacie Refinansowanie i w kalkulatorze refinansowania. Przy złotówkowej hipotece sprawdź też, jak wygląda WIBOR 3M: 3,90% (9 listopada 2026), bo od niego zależy porównanie ofert. Ranking aktualnych marż jest w rankingu kredytów hipotecznych, a ogólny werdykt w Decyzjomacie Hipotecznym.

Uwagi do scenariusza: to przykład obliczeniowy, nie porada prawna. Przed pozwem warto skonsultować się z radcą prawnym lub adwokatem, bo koszt sporu bywa wyższy niż spodziewany zysk.

Moja ocena: czy euro to drugi front frankowy, czy raczej głośny epizod?

Według danych NBP z końca września 2026 r. kredyty mieszkaniowe w walutach obcych to około 31,3 mld zł, czyli 5,7% portfela 544,2 mld zł (odczyt przytoczony w analizie finwire o nowych kredytach mieszkaniowych, źródło: NBP). Kategoria jest szersza niż hipoteki w euro, ale pokazuje skalę: to margines, nie system bankowy.

W PKO BP hipoteki w euro to prawie 3 mld zł wobec 22,4 mld zł w portfelu frankowym, a w mBanku spraw o waluty inne niż frank jest 151 (raporty za III kwartał 2026). Uważam, że euro nie stanie się drugim frankiem, z trzech powodów. Pierwszy: portfel jest kilka razy mniejszy. Drugi: ryzyko walutowe było mniejsze, więc trudniej o dramatyczny przykład krzywdy. Trzeci: sądy znają już mechanikę potrącenia i teorię salda, a firmy skupujące roszczenia mają coraz trudniej, jak w analizie Firmy skupujące roszczenia tracą po wyroku TSUE C-744/24.

Z drugiej strony bank, który zbyt agresywnie mówi o nadużyciu prawa, ryzykuje wizerunkowo. Skuteczniejsza byłaby oferta ugód na jasnych zasadach. Spór o WIBOR pokazał ten schemat, a pozew o WIBOR po wyroku TSUE kończy się dziś częściej wygraną banków. Zobaczymy, czy sądy powtórzą ten wzorzec przy euro. Wiele zależy od pierwszych wyroków apelacyjnych w 2027 r.

Szersze tło prawne znajdziesz w hubie kategorii prawo. Dane makro o rynku kredytów publikują KNF i NBP.

Narzędzia do Twojej decyzji

• Decyzjomat Hipoteczny
• Kalkulator zdolności kredytowej
• Ranking kredytów hipotecznych
• Kalkulator PCC i notariusza
• Kalkulator wynagrodzeń brutto netto